Newsletter

Kalendarz Spotkań

Przekaż darowiznę

Przekaż 1% procent

1 procent

Niesterydowe leki przeciwzapalne

W leczeniu nieswoistych zapaleń jelita od 50 lat podstawowymi lekiami są preparaty kwasu 5-aminosalicylowego (5-ASA) –  sulfasalazyna i mesalazyna. Wykazują one działanie bakteriostatyczne, przeciwzapalne i immunosupresyjne poprzez: hamowanie syntezy leukotrienów, prostalandyn, PAF i cytokin. Hamują także migrację komórek zapalnych i wytwarzanie immunoglobulin przez limfocyty B. Wpływają na upośledzenie adhezji i funkcji neutrofilii i makrofagów oraz na zmiatanie wolnych rodników tlenowych.

Sulfasalazyna

Sulfasalazyna  jest lekiem z wyboru we wrzodziejącym zapaleniu jelita grubego, zarówno w okresie remisji, jak i w zaostrzeniach (również w zapaleniu stawów w przebiegu tej choroby). Składa się ona z  kwasu 5-aminosalicylowego oraz komponenty sulfonamidowej – sulfapirydyny, której obecność zapobiega wchłonięciu kwasu 5-ASA w żoładku i jelicie cienkim. Natomiast obecnosść w okrężnicy wytwarzanego przez bakterie enzymu – azoreduktazy – powoduje rozszczepienie sulfasalazyny do aktywnej cząsteczki 5-ASA i substancji balastowej – sulfapirydyny. Z tego powodu sulfasalazyna jest  skuteczna w leczeniu colitis ulcerosa i choroby Leśniowskiego- Crohna ograniczonej do jelita grubego. Obecność sulfapirydyny jest odpowiedzialna za większość objawów niepożądanych: nudności, gorączka, bóle głowy i brzucha, zmniejszenie łaknienia, zaburzenia hematologiczne, reakcje alergiczne oraz  przemijającą oligospermię (niepłodność u mężczyzn, która ustępuje po odstawieniu leku). Przeciwwskazaniem do stosowania sulfosalazyny jest nadwrażliwość na sulfonamidy lub salicylany, porfiria, niewydolność wątroby lub nerek, niedrożność przewodu pokarmowego, zaburzenia odpływu moczu. Sulfosalazynę należy stosować ostrożnie w okresie ciąży, a kurację należy przerwać w okresie okołoporodowym. Brak danych potwierdzających bezpieczeństwo stosowania sulfasalazyny w okresie karmienia piersią. Leku nie należy stosować u dzieci poniżej dwóch lat. Sulfasalazyna jest wskazana jako rozpoczęcie terapii w łagodnym i średnio ciężkim rzucie colitis ulcerosa oraz choroby Leśniowskiego- Crohna dotyczącej jelita grubego, a także w leczeniu podtrzymującym remisję we wzjg. Podczas leczenia sulfasalazyną należy podawać jednocześnie kwas foliowy, gdyż lek wpływa niekorzystnie na jego wchłanianie, co może prowadzić do anemii oraz podniesienia się we krwi stężenia homocysteiny. Podczas leczenia sulfasalazyną zaleca się okresową kontrolę liczby krwinek białych, czerwonych, płytek, aktywności enzymów wątrobowych i fosfatazy zasadowej, a w przypadku wystąpienia niedokrwistości poziomu kwasu foliowego i witaminy  B12.
Preparaty  – salazopiryn, sulfasalazin.

Mesalazyna

Mesalazyna – kwas 5-aminosalicylowy (aktywny składnik sulfalazyny) pozbawiony sulfapirydyny ma mniej działań niepożądanych, ale podany doustnie wchłania się z przewodu pokarmowego już w żołądku. W celu umożliwienia dotarcia leku do miejsc dotkniętych chorobą podawana jest w postaci tabletek i granulek o przedłużonym uwalnianiu, powlekanych tabletek dojelitowych  oraz czopków i zawiesin doodbytniczych. W zależności od formy leku mesalazyna jest stosowana zarówno w leczeniu i podtrzymaniu remisji w chL-C i w wzjg. Tabletki o opóźnionym uwalnianiu pokryte są otoczką z żywicy akrylowej opornej na działanie soku żołądkowego (Salofalk, Claversal, Mesalal) i uwalniają substancję czynną po rozpuszczeniu otoczki, gdy przy pH osiągnie wartość powyżej  6. co zachodzi w końcowym odcinku jelita krętego i okrężnicy. Tabletki Pentasy zawierają mikrogranulki pokryte powłoką z etylocelulozy. Przez tę powłokę zachodzi powolna dyfuzję substancji czynnej niezależnie od odczyny środowiska. Uwalnianie leku rozpoczyna się już w żołądku i może oddziaływać na zmiany zapalne w górnym odcinku przewodu pokarmowego oraz w jelicie cienkim. Mesalazynę stosuje się w leczeniu lekkich i średnio ciężkich rzutów colitis ulcerosa szczególnie w przypadku nietolerancji sulfasalazyny, oraz u młodych planujących potomstwo mężczyzn. Działania niepożądane są rzadsze i słabsze niż w przypadku stosowania sulfalazyny. Nie obserwuje się działania supresyjnego na szpik, ani zmniejszenia liczby i skrócenia żywotności plemników w spermie. Ostanie badania wykazały, że mesalazyna wpływa na zwiększenie liczby przypadków zapaleń trzustki i nerek, dlatego w trakcie terapii powinny być wykonywane odpowiednie badania kontrolne. Przeciwwskazaniem do stosowania leków jest choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy, skłonność do krwawień, niewydolność wątroby i/lub nerek oraz nadwrażliwość na salicylany. Ostrożnie stosować u dzieci do 2. rż, a w okresie ciąży i laktacji jak sulfalazynę.

Preparaty: Claversal, Colitan, Dipentum, Jucolon, Mesalazyna, Osalazyna, Pentasa Salofalk.

Przekaż 1% procent

1 procent

Newsletter

Kalendarz Spotkań

Przekaż darowiznę